Nghi lễ rước kiệu “ Ngọc lộ”

  Vài nét về nghi lễ:

Hàng năm tại khu di tích đền Trần diễn ra 2 kỳ lễ hội là lễ hội đầu năm và lễ hội truyền thống Trần Hưng Đạo (tháng 8 Âl).Các dịp lễ hội được tổ chức với nhiều nghi thức tế lễ trang trọng và những hình thức sinh hoạt văn hóa dân gian đặc sắc mang ý nghĩa tôn vinh vương triều Trần và giáo dục truyền thống yêu nước, truyền thống “uống nước nhớ nguồn” của dân tộc.

Theo các nguồn tư liệu như: sách “Tân biên Nam Định tỉnh địa dư chí lược” của tiến sỹ Khiếu Năng Tĩnh, văn bia “Trần miếu tự nam quan âm kiều ký” (bài văn bia cầu Quan âm ở phía nam miếu nhà Trần) do Trần Trọng Hàng soạn năm Duy Tân thứ 8(1914) hiện lưu giữ tại chùa Phổ Minh và theo các cụ cao niên ở địa phương thì xưa kia lễ hội đầu năm tại đền Trần được tổ chức trong 3 ngày 14 đến 16 tháng Giêng với sự hợp tế của 8 xã:

1.Làng Vọc tức làng Thành Thị thờ vua Trần Nhân Tông.

2.Làng Lốc tức làng Lộc Quý thờ thái sư Trần Thủ Độ.

3.Làng Hậu Bồi thờ Chiêu Minh Vương Trần Quang Khải.

4.Làng Kênh tức làng Động Kính thờ Uy Minh Chấn Quốc.

5.Làng Bái thờ đức Cao Mang Đại vương.

6.Làng Tức Mặc thờ Thục Côn công chúa.

7.Làng Bảo Lộc thờ Hưng Đạo Vương Trần Quốc Tuấn.

8. Chùa Phổ Minh thuộc làng Tức Mặc thờ đức vua-Phật hoàng Trần Nhân Tông.

         Về sau do đường xá xa xôi, chí phí tốn kém và tổ chức vất vả nên định lại chỉ hợp tế vào các năm Tý, Ngọ, Mão, Dậu.

         Theo truyền thống xưa vào ngày 14 tháng Giêng dân làng Tức Mặc rước kiệu “Ngọc lộ’’ từ chùa Phổ Minh xin chân nhang để rước chân linh đức vua-Phật hoàng Trần Nhân Tông sang đền Thiên Trường. Trước khi rước, đại diện người cao tuổi họ Trần hương Tức Mặc cùng các tăng ni Phật tử vào thượng điện là nơi thờ đức vua Trần Nhân Tông làm lễ xin rước chân hương ra kiệu. Đám rước có đầy đủ nghi trượng, dàn bát âm cùng đoàn các già mặc áo dài nâu tay cầm cành phan đi theo sau vừa đi vừa đọc kinh. Theo sau kiệu “Ngọc lộ’’ còn có kiệu thần của các xã Lộc Quý, Hạ Lộc, Hậu Bồi. Tuy chùa Phổ Minh và đền Trần chỉ cách nhau khoảng 400m mà khởi đầu từ đầu giờ Mão (5h) đến cuối giờ Mão (7h) mới đến nơi.

         Khi đoàn kiệu đến sân đền Thiên Trường thì chủ tế rút 5 nén hương ở bát hương kiệu “Ngọc lộ” cắm vào bát hương chỗ thần vị đức vua Trần Nhân Tông trong đền Thiên Trường. Sau đó tiếp tục tế lễ và lưu kiệu ở lại đến chiều ngày 16 mới rước trở lại chùa Phổ Minh.

         Thực hiện đề án tổ chức lễ hội đền Trần đã được Bộ VHTT&DL  thông qua. Năm 2014 ban tổ chức lễ hội đền Trần đã tiến hành khôi phục nghi lễ rước nước, tế cá. Năm 2015 khôi phục nghi lễ rước kiệu Ngọc Lộ, nội dung chương trình như sau:

 Nội dung chương trình nghi lễ rước kiệu Ngọc Lộ tại đền Thiên Trường, chùa Phổ Minh xuân Bính Ngọ 2026.

1.Địa điểm: tại đền Thiên Trường và chùa Phổ Minh.

2. Thời gian: ngày 27/02/2026 tức ngày 11 tháng Giêng năm Bính Ngọ 2026.

- Từ 7h’ Thực hiện nghi lễ xin rước kiệu và rước kiệu từ đền Trần sang chùa Phổ Minh.

- Từ 7h00’–8h thực hiện nghi lễ truyền thống và rước chân nhang từ bát hương Đức vua - Phật hoàng Trần Nhân Tông ra kiệu ( kiệu đặt phía trước chân tháp Phổ Minh)

- Từ 8h00’–9h00’ rước kiệu từ chùa Phổ Minh sang đền Trần.

- Từ 9h00’–9h30’ thực hiện nghi lễ truyền thống tại đền Trần. Rước chân nhang từ bát hương trên kiệu dâng lên bát hương thần vị đức vua Trần Nhân Tông tại toà chính tẩm đền Thiên Trường.

- 10h kết thúc nghi lễ. Kiệu Ngọc lưu tại đền Thiên Trường.

3. Lực lượng:

Lực lượng tham gia thực hành nghi lễ là nhân dân địa phương phường lộc Vượng mà nòng cốt là nhân dân hương thôn Tức Mặc.

·      Đội hình đoàn rước 183 người gồm:

- Đội Lân sư rồng: 26 người

- Đội hình cờ : cờ Tổ quốc 1 người, cờ thần 20 người

- Đội bát biểu :8 người

- Đội nhạc lễ : 16 người

- Đội khiêng kiệu Đức Thánh : 6 người

- Đội kiếm quất: 8 người

- Đội khiêng kiệu Ngọc : 12 người

- Các cụ ông già làng Tức Mặc : 15 người

- Đội tế nam quan : 20 người

- Đội tế nữ quan : 20 người

- Đại diện nhân dân địa phương 31 cụ bà tay cầm cành phan vừa đi vừa tụng khinh niệm Phật.

- Đại biểu và du khách đi sau cùng, theo đoàn rước.

                               Ban quản lý Khu di tích phường Nam Định